กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สป.อว.) โดยศาสตราจารย์ ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เป็นประธานเปิดการประชุมเชิงปฏิบัติการเรื่อง “แนวทาง กลยุทธ์การใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการเรียนการสอนระดับอุดมศึกษา” (Pedagogy & AI in Higher Education) ซึ่งจัดขึ้นเพื่อระดมความเห็นจากผู้ทรงคุณวุฒิและนักนโยบาย 25 ราย เพื่อจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายเสนอต่อกระทรวง อว. ซึ่งการอบรมครั้งนี้ สป.อว. จับมือร่วมกับศูนย์เทคโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ (เนคเทค) สวทช. เพื่อเปิดเวทีระดับนโยบาย ดึงกูรูด้านการศึกษาและนักไอทีชั้นนำร่วมกำหนดทิศทาง “Pedagogy & AI” หวังสร้างแนวปฏิบัติใหม่ในการเรียนการสอนรับประกาศกระทรวงฯ พ.ศ. 2568 การประชุมดังกล่าวมี ดร.ชัย วุฒิวิวัฒน์ชัย ผู้อำนวยการเทคเทค สวทช. ดร.ศวิต กาสุริยะ รองผู้อำนวยการเนคเทค สวทช. และผู้บริหารและผู้แทนสถาบันอุดมศึกษาและผู้ทรงคุณวุฒิเข้าร่วมประชุม เมื่อวันที่ 09 กุภาพันธ์ ที่ผ่านมา
ศาสตราจารย์ ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวง อว. เปิดเผยว่า การขยับตัวครั้งนี้เป็นการดำเนินการตามเจตนารมณ์ของประกาศกระทรวง อว. เรื่องแนวปฏิบัติการจัดการเรียนการสอนด้านปัญญาประดิษฐ์ พ.ศ. 2568 โดยมีเป้าหมายหลักคือการเตรียมความพร้อมให้บัณฑิตเป็นกำลังสำคัญทางเศรษฐกิจ เนื่องจากโลกปัจจุบันพิสูจน์ให้เห็นแล้วว่ายุคนนี้เป็นยุคทอง Generative AI จึงต้องต้องเร่งเสริมสมรรถนะนักศึกษาเพื่อลดช่องว่างเทคโนโลยีและก้าวทันสถานการณ์และเทคโนโลยีโลก
“ในรอบ 3 ปีที่ผ่านมา Generative AI เข้ามาเปลี่ยนโฉมการเรียนรู้อย่างก้าวกระโดด การประชุมครั้งนี้จะช่วยเติมเต็มช่องว่างในการออกแบบการเรียนรู้และการประเมินผลแบบใหม่ ซึ่งต่างจากรูปแบบเดิมอย่างสิ้นเชิง เราไม่ได้มองแค่เรื่องเทคโนโลยี แต่เรามองถึงการลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึง AI ของสถาบันอุดมศึกษาทั่วประเทศ เพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ที่ใช้ AI เป็นตัวขับเคลื่อนสมรรถนะนักศึกษาอย่างแท้จริง” ปลัด อว. กล่าว
ดร.ชัย วุฒิวิวัฒน์ชัย ผู้อำนวยการศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ (เนคเทค) ในฐานะผู้ดำเนินการจัดประชุม กล่าวว่า เนคเทค สวทช. ได้รับมอบหมายให้ดำเนินโครงการสร้างความตระหนักรู้การใช้ AI ในปีงบประมาณ 2568 ซึ่งมีการพัฒนาแพลตฟอร์ม “ABDUL Uni” ร่วมกับเครือข่าย เพื่อเป็นเครื่องมือสนับสนุนการสอนในสถาบันอุดมศึกษา
“เราไม่ได้เพียงแค่ให้ความรู้ แต่เรากำลังสร้างกลไกที่ใช้งานได้จริง ปัจจุบันเราเดินสายอบรมคณาจารย์ไปแล้วกว่า 473 คนทั่วประเทศ การระดมสมองจากกลุ่มผู้เชี่ยวชาญระดับ Policy Maker ในวันนี้ จะนำไปสู่การตั้ง ‘หน่วยให้คำปรึกษาด้าน AI’ และการจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายที่จำแนกตามความเชี่ยวชาญของแต่ละกลุ่มสาขาวิชา ทั้งสายวิทยาศาสตร์สุขภาพ สังคมศาสตร์ และวิศวกรรมศาสตร์ เพื่อให้การใช้ AI ในมหาวิทยาลัยเกิดผลสัมฤทธิ์ในวงกว้าง” ผู้อำนวยการเนคเทค กล่าว
ด้าน ดร.ศวิต กาสุริยะ รองผู้อำนวยการเนคเทค สวทช. กล่าวถึงแนวคิดการพัฒนา และสาธิตแพลตฟอร์มการเรียนรู้ ABDUL Uni ว่า แพลตฟอร์ม ABDUL Uni เป็นมากกว่าแค่แอปพลิเคชันทั่วไป แต่คือโครงสร้างพื้นฐานด้านการเรียนรู้ (Learning Infrastructure) ที่ออกแบบมาเพื่อคนไทยโดยเฉพาะ โดยหัวใจของ ABDUL Uni คือการทำให้ AI เป็นเรื่องที่จับต้องได้สำหรับอาจารย์และนักศึกษาทุกคณะ ไม่ใช่แค่เด็กคอมพิวเตอร์ อย่างไรก็ดี ABDUL Uni ถูกออกแบบมาให้เป็นระบบเปิด (Open Environment) ที่เน้นบริบทไทย และที่สำคัญคือเน้นความปลอดภัยข้อมูล ‘Data Privacy’ ข้อมูลการเรียนการสอนและงานวิจัยของอาจารย์ไทยจะถูกเก็บรักษาอย่างปลอดภัย ไม่ถูกนำไปใช้เทรนโมเดลของบริษัทข้ามชาติโดยที่เราไม่ยินยอม
“ทีมวิจัยเทคเทค สวทช. ออกแบบมาให้เป็นระบบนิเวศการเรียนรู้ที่ช่วยให้อาารย์สามารถสร้างบทเรียนร่วมกับ AI ได้อย่างปลอดภัย (Safe Sandbox) ข้อมูลไม่รั่วไหล และที่สำคัญคือการมี ‘Thai Context’ หรือความเข้าใจบริบทภาษาและวัฒนธรรมไทย ซึ่งเป็นจุดอ่อนของ AI ต่างชาติ ดังนั้นการใช้ ABDUL Uni จึงเป็นการสร้างเกราะป้องกันและติดอาวุธให้สถาบันอุดมศึกษาไทยสามารถใช้ AI ได้อย่างมีวิจารณญาณและเต็มประสิทธิภาพ” ดร.ศวิต ระบุ
สำหรับการประชุมครั้งนี้จัดขึ้น 2 วัน (9-10 กุมภาพันธ์ 2569) โดยวันแรกเน้นการประยุกต์ใช้ AI ในสาขาวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี, สุขภาพ, สังคมศาสตร์ และมนุษยศาสตร์ ส่วนวันที่สองจะมุ่งเน้นไปที่กลุ่มสาขาวิศวกรรมปัญญาประดิษฐ์ คอมพิวเตอร์ และวิทยาการข้อมูล เพื่อสรุปเป็นแผนยุทธศาสตร์เสนอต่อภาครัฐต่อไป
