ไทยพีบีเอส ร่วมแลกเปลี่ยนมุมมองการประยุกต์ใช้ AI อย่างมีความรับผิดชอบ ในห้องข่าว บนเวที Asia Journalism Forum 2026 พร้อมนำเสนอแนวทางพัฒนานวัตกรรม AI ควบคู่กับการกำกับดูแลด้านจริยธรรม ย้ำบทบาทสื่อสาธารณะในการใช้เทคโนโลยีเพื่อประโยชน์ของประชาชนและสังคม
องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (ส.ส.ท.) หรือ ไทยพีบีเอส ในฐานะสื่อสาธารณะของประเทศไทย ร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์การใช้ AI บนเวทีนานาชาติในงานเสวนาวิชาชีพสื่อมวลชนแห่งเอเชีย 2026 หรือ Asia Journalism Forum 2026 ภายใต้หัวข้อ Challenges Facing Newsrooms Under AI Technology เมื่อวันที่ 4 – 5 กรกฎาคม 2569 ณ หอประชุมนานาชาติ มหาวิทยาลัยแห่งชาติไต้หวัน กรุงไทเป ไต้หวัน
นางสาวกนกพร ประสิทธิ์ผล ผู้อำนวยการสำนักสื่อดิจิทัล ไทยพีบีเอส ได้รับเชิญเป็นวิทยากรร่วมใน 2 วงเสวนา ได้แก่ วงเสวนา From AI Assistance to Agentic AI: Emerging Trends in Newsroom Applications ว่าด้วยแนวโน้มการประยุกต์ใช้ AI ในห้องข่าว ตั้งแต่การใช้ AI เป็นผู้ช่วยสนับสนุนการทำงาน ไปจนถึงการพัฒนา AI ที่สามารถดำเนินกระบวนการทำงานได้อย่างเป็นระบบมากขึ้น ซึ่งผู้ร่วมเสวนาต่างเห็นพ้องว่า AI จะเป็นเครื่องมือสำคัญในการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตข่าว แต่การตัดสินใจ การตรวจสอบข้อเท็จจริง และการกำกับดูแลด้านจริยธรรม ยังคงเป็นบทบาทสำคัญของมนุษย์
ไทยพีบีเอสได้นำเสนอการประยุกต์ใช้ AI เพื่อยกระดับการให้บริการประชาชน ยกตัวอย่างการพัฒนา AI Voice ในรูปแบบ Text-to-Speech ระบบแปลงข้อความเป็นเสียงอัตโนมัติสำหรับฟังข่าว, AI Vertical Live ที่ช่วยสร้างประสบการณ์การรับชมข่าวในรูปแบบที่เหมาะกับแพลตฟอร์มดิจิทัล, AI in Brief สำหรับสรุปประเด็นเนื้อหาสำคัญได้อย่างรวดเร็ว และ AI Chatbot ที่ช่วยอำนวยความสะดวกในการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของผู้ใช้งาน รวมถึงการประยุกต์ใช้ AI เพื่อสนับสนุนการทำงานของกองบรรณาธิการ ภายใต้หลักการที่ให้มนุษย์เป็นผู้กำกับดูแลและตัดสินใจในทุกขั้นตอน (Human Oversight)
อีกวงเสวนา “Tension and Balance Between News Ethics and AI Use” เป็นการแลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับการสร้างสมดุลระหว่างการใช้ AI เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตข่าว กับการรักษาหลักจริยธรรมวิชาชีพ โดยนางสาวกนกพร กล่าวว่า ไทยพีบีเอส ให้ความสำคัญในการกำกับดูแลการใช้ AI อย่างมีจริยธรรมที่ดำเนินควบคู่ไปกับการพัฒนานวัตกรรม ที่มีการเริ่มดำเนินการมาในตลอด 2 ปีที่ผ่านมา เมื่อบุคลากรในองค์กรสื่อ และผู้ชมผู้ฟัง ไม่สามารถหลีกเลี่ยงการเข้ามาของ AI ได้อีกต่อไป ซึ่งมีหลายกรณีศึกษาที่ไทยพีบีเอสได้ดำเนินการ อาทิ การจัดตั้งคณะทำงานกำหนดมาตรฐานและกำกับดูแลการใช้งานเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) เพื่อกำหนดนโยบาย แนวปฏิบัติ และมาตรฐานการใช้ AI ภายในองค์กร ภายใต้หลักจริยธรรมวิชาชีพสื่อ ความโปร่งใส การคุ้มครองสิทธิของประชาชน และการกำกับดูแลโดยมนุษย์ (Human Oversight)
แนวทางการใช้ AI ของไทยพีบีเอสได้รับความสนใจจากผู้เข้าร่วมประชุม โดยเฉพาะการสร้างสมดุลระหว่างการใช้นวัตกรรมเทคโนโลยีกับการรักษามาตรฐานวิชาชีพสื่อ การกำกับดูแล AI ภายในองค์กร ตลอดจนการสร้างความเชื่อมั่นให้กับประชาชนที่มีต่อการใช้ AI ในองค์กรสื่อสาธารณะ นอกจากนี้ยังให้ความสนใจกับการดำเนินการของ Thai PBS Verify บริการและกระบวนการตรวจสอบข้อเท็จจริง ข้อมูลบิดเบือนที่เกิดจาก AI
โดยที่ประชุมเน้นย้ำว่า แม้ AI จะมีบทบาทมากขึ้นในกระบวนการทำงานของห้องข่าว แต่การตรวจสอบข้อเท็จจริง การตัดสินใจเชิงบรรณาธิการ และความรับผิดชอบต่อเนื้อหายังคงเป็นหน้าที่ของมนุษย์ พร้อมหารือแนวทางรับมือกับความท้าทายจาก Deepfake, AI Slop และข้อมูลบิดเบือนที่สร้างด้วย AI
สำหรับการประชุมทั้ง 2 วัน ประกอบด้วย 6 หัวข้อหลัก ได้แก่ การประยุกต์ใช้ AI ในห้องข่าว, การสร้างเนื้อหาและการเล่าเรื่องในยุค AI, บทบาทที่เปลี่ยนแปลงของนักข่าว, ความสัมพันธ์ระหว่างจริยธรรมวิชาชีพกับเทคโนโลยี AI, ปัญหาความเหลื่อมล้ำทางดิจิทัล, และ กลยุทธ์การรับมือกับสภาพแวดล้อมแบบ “Google Zero”
การประชุมในครั้งนี้ มีผู้แทนที่ร่วมเป็นวิทยากรที่เกี่ยวข้องกับสื่อจากหลายประเทศ อาทิ Hiroki Sugita, Visiting Editorial Writer ของสำนักข่าว Kyodo News ประเทศญี่ปุ่น, Juhyun Park ผู้เชี่ยวชาญด้านสื่อมวลชนจาก สำนักข่าวยอนฮัป ประเทศเกาหลีใต้, Rahul Sabharwal, Senior Associate Editor ของ The Indian Express ประเทศอินเดีย, Bernice Sibucao ผู้จัดการฝ่ายอาวุโส Digital Strategy and Innovation Lab แห่ง GMA News ประเทศฟิลิปปินส์, Tri Joko Her Riadi ผู้ก่อตั้งและบรรณาธิการบริหารของ BandungBergerak.id จากประเทศอินโดนีเซีย, Rahul Sabharwal จากประเทศอินเดีย รวมถึง กนกพร ประสิทธิ์ผล ผู้อำนวยการสำนักสื่อดิจิทัล ไทยพีบีเอส ประเทศไทย นอกจากนี้ยังมีนักวิชาการด้านสื่อสารมวลชน และผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีจากหลายประเทศในเอเชีย ร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์เกี่ยวกับการปรับตัวของสื่อและองค์กรข่าวในยุค AI พร้อมสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างองค์กรสื่อในภูมิภาค
ตลอด 2 วันของการประชุม ผู้เข้าร่วมต่างได้แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ในประเด็นสำคัญเกี่ยวกับ AI โดยมีข้อสรุปร่วมกันว่า แม้ AI จะกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของการทำงานในห้องข่าวยุคใหม่ แต่หัวใจของวิชาชีพสื่อยังคงอยู่ที่ความน่าเชื่อถือ การตรวจสอบข้อเท็จจริง และการตัดสินใจของมนุษย์ องค์กรสื่อจึงต้องพัฒนานวัตกรรม AI ควบคู่กับการกำหนดหลักจริยธรรม เพื่อให้ AI เป็นเครื่องมือที่สร้างประโยชน์สูงสุดแก่สังคม
