กระทรวงสาธารณสุข ร่วมกับกระทรวงมหาดไทย ดำเนินการบูรณาการความร่วมมือเชิงนโยบายและเชิงปฏิบัติการ เพื่อขับเคลื่อนโครงการสร้างเสริมสุขภาพเชิงรุกเพื่อลดภาวะคลอดก่อนกำหนดในพื้นที่จังหวัดนครสวรรค์ โดยมีการจัดประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อชี้แจงแนวทางการดำเนินงาน และกำหนดทิศทางการขับเคลื่อนร่วมกันของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในทุกระดับ ทั้งนี้ ได้กำหนดเป้าหมายเพื่อลดอัตราการคลอดก่อนกำหนดในพื้นที่ให้ต่ำกว่าร้อยละ 8
ว่าที่ร้อยตรี ศราวุธ จันทวงศ์ รองผู้ว่าราชการจังหวัดนครสวรรค์ กล่าวต้อนรับและมอบนโยบายการดำเนินงาน โดยเน้นย้ำถึงความสำคัญของการดูแลสุขภาพหญิงตั้งครรภ์อย่างครอบคลุมและทั่วถึง ผ่านกลไกการค้นหาเชิงรุกในระดับชุมชน โดยอาศัยบทบาทของฝ่ายปกครองในสังกัดกระทรวงมหาดไทย ควบคู่กับการส่งต่อเข้าสู่ระบบบริการสุขภาพของกระทรวงสาธารณสุขอย่างมีประสิทธิภาพ อันจะนำไปสู่การลดภาวะคลอดก่อนกำหนดอย่างเป็นรูปธรรม ทั้งนี้ การประชุมดังกล่าวเป็นเวทีสำคัญในการสร้างความเข้าใจร่วม และยกระดับการบูรณาการการทำงานระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยมีผู้ทรงคุณวุฒิร่วมให้ข้อเสนอแนะเชิงวิชาการเพื่อเพิ่มประสิทธิผลของการดำเนินงาน
แพทย์หญิงศรุตา ช่อไสว รองนายแพทย์สาธารณสุขจังหวัดนครสวรรค์ รายงานสถานการณ์ว่า อัตราการคลอดก่อนกำหนดของจังหวัดนครสวรรค์มีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่องในช่วงปีงบประมาณ พ.ศ. 2565–2567 จากร้อยละ 17.6 เป็น 10.3 และ 6.6 ตามลำดับ อย่างไรก็ตาม ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 8.19 ซึ่งสะท้อนถึงความท้าทายด้านการเข้าถึงบริการฝากครรภ์ที่มีคุณภาพ โดยเฉพาะการฝากครรภ์ล่าช้าและการดูแลต่อเนื่องในกลุ่มเสี่ยงในการนี้ จังหวัดนครสวรรค์ได้รับการคัดเลือกเป็นพื้นที่นำร่องของโครงการฯ เพื่อพัฒนาระบบการดูแลหญิงตั้งครรภ์แบบบูรณาการ โดยมีแนวทางสำคัญ ได้แก่ 1) การจัดทำแนวทางปฏิบัติงาน (Standard Operating Procedure: SOP) ที่เป็นมาตรฐานเดียวกันทั้งจังหวัด 2) การบูรณาการการดำเนินงานเชิงรุกระหว่างหน่วยบริการสาธารณสุขทุกระดับ และภาคีเครือข่ายในชุมชน 3) การพัฒนาระบบคัดกรอง เฝ้าระวัง และติดตามหญิงตั้งครรภ์กลุ่มเสี่ยงอย่างเป็นระบบ เพื่อป้องกันและลดการคลอดก่อนกำหนดอย่างทันท่วงที
แพทย์หญิงนงนุช ภัทรอนันตนพ รองอธิบดีกรมอนามัย กล่าวเพิ่มเติมว่า ภาวะคลอดก่อนกำหนดเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ ซึ่งส่งผลกระทบในหลายมิติ ทั้งด้านสุขภาพ คุณภาพชีวิต เศรษฐกิจ และสังคม กระทรวงสาธารณสุขจึงได้บูรณาการความร่วมมือกับกระทรวงมหาดไทยและกรุงเทพมหานคร ขับเคลื่อนโครงการดังกล่าวในพื้นที่ 24 จังหวัด โดยมุ่งเน้นการดำเนินงาน 2 กลไกหลัก ได้แก่ Community-based: การพัฒนาระบบสร้างเสริมสุขภาพในระดับชุมชน ผ่านกลไกคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.) และ Hospital-based: การยกระดับระบบบริการสุขภาพในสถานพยาบาล เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ได้รับการดูแลอย่างมีคุณภาพ ครอบคลุม และต่อเนื่อง ทั้งนี้ การดำเนินงานในพื้นที่จังหวัดนครสวรรค์ ถือเป็นต้นแบบสำคัญของการบูรณาการระบบสุขภาพแม่และเด็กในระดับพื้นที่ ที่มุ่งเน้นการดำเนินงานเชิงรุกอย่างเป็นระบบ และคาดว่าจะสามารถลดอัตราการคลอดก่อนกำหนดได้อย่างยั่งยืน อันจะนำไปสู่การยกระดับคุณภาพประชากรไทยในระยะยาว
